Doğum izni kaç hafta?
4857 sayılı İş Kanunu'nun 74. maddesine göre kadın işçiler doğumdan önce 8 hafta ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta süreyle çalıştırılmaz. Çoğul gebelik (ikiz, üçüz) durumunda doğumdan önceki 8 haftalık süreye 2 hafta eklenir ve toplam izin 18 haftaya çıkar. Bu izin "analık izni" olarak da adlandırılır ve kanunen zorunludur.
Doğuma kadar çalışmak mümkün mü?
Sağlık durumu uygun olduğu doktor raporuyla belgelenen kadın işçi, isterse doğumdan önceki 3 haftaya kadar işyerinde çalışabilir. Bu durumda doğum öncesinde kullanmadığı süre doğum sonrasındaki izne eklenir. Örneğin tekil gebelikte doğumdan 3 hafta önce izne çıkan bir çalışan, kullanmadığı 5 haftayı doğum sonrasına ekleyerek doğumdan sonra 13 hafta izin kullanır. Erken doğum halinde de doğumdan önce kullanılamayan süre doğum sonrası izne eklenir. Bu nedenle bebek doğduktan sonra gerçek doğum tarihini araca girerseniz izin bitiş tarihi buna göre yeniden hesaplanır.
Örnek hesap
Tahmini doğum tarihi 1 Mart olan ve tekil gebeliği bulunan bir çalışanın izni 8 hafta önce, yani 4 Ocak'ta başlar. Bebek tahmini tarihte doğarsa izin doğumdan 8 hafta sonra, 26 Nisan'da sona erer ve çalışan ertesi gün işe döner. Bebek 20 Şubat'ta, yani erken doğarsa doğum öncesi kullanılmayan süre doğum sonrasına eklenir ve toplam süre yine 16 hafta olur.
Doğum izninden sonra haklar
- Ücretsiz izin: İsteyen kadın işçiye analık izninin bitiminden sonra 6 aya kadar ücretsiz izin verilir.
- Yarım çalışma: Doğum sonrası izin bitiminden itibaren ilk doğumda 60, ikinci doğumda 120, sonraki doğumlarda 180 gün süreyle haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin kullanılabilir; bu sürede yarım çalışma ödeneği ödenir.
- Süt izni: Bir yaşından küçük çocuğu olan kadın işçiye günde toplam 1,5 saat süt izni verilir ve bu süre çalışma süresinden sayılır.
- Babalık izni: Eşi doğum yapan işçiye 5 gün ücretli izin verilir.
Doğum izni ücreti kim öder?
Analık izni süresince işveren ücret ödemek zorunda değildir; bu süre için SGK, şartları sağlayan sigortalıya geçici iş göremezlik ödeneği (doğum parası) öder. Bunun için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması gerekir. Ödenek, günlük kazancın üçte ikisi üzerinden hesaplanır; tahmini tutarı Rapor Parası Hesaplama aracıyla görebilirsiniz. Gebelik haftanızı takip etmek için Gebelik Hesaplama aracını kullanabilirsiniz.