Zekat nasıl hesaplanır?
Zekat, temel ihtiyaçları ve borçları dışında nisab miktarı kadar malı bulunan ve bu mal üzerinden bir kameri yıl geçen Müslümanın, malının kırkta birini (%2,5) ihtiyaç sahiplerine vermesidir. Diyanet İşleri Başkanlığı'na göre altın ve paranın nisabı 80,18 gram altın değerindedir. Hesap için nakit, mevduat, döviz, altın, ticari mal ve tahsili kesin alacaklar toplanır, borçlar düşülür. Kalan tutar nisab değerine ulaşıyorsa tamamının 1/40'ı zekat olarak verilir.
Örnek hesaplama
Gram has altının 4.000 TL olduğu varsayılırsa (örnek fiyattır) nisab 80,18 × 4.000 = 320.720 TL olur. 250.000 TL mevduatı, 20 gram has altını ve 30.000 TL borcu olan birinin net varlığı 250.000 + 80.000 − 30.000 = 300.000 TL'dir; nisabın altında kaldığı için zekat düşmez. Mevduat 350.000 TL olsaydı net varlık 400.000 TL, zekat 400.000 ÷ 40 = 10.000 TL olurdu.
| Kalem | Zekata dahil mi? |
|---|---|
| Nakit, mevduat, döviz | Evet |
| Altın ve gümüş (ziynet dahil, Hanefi görüşüne göre) | Evet |
| Ticari mallar ve satmak için alınan hisse | Evet, piyasa değeriyle |
| Oturulan ev, kullanılan araç, ev eşyası | Hayır |
| Kiraya verilen ev | Evin kendisi hayır; biriken kira geliri evet |
Fitre nedir, ne kadar verilir?
Fitre (sadaka-i fıtır), Ramazan Bayramı'na ulaşan ve temel ihtiyaçlarından fazla nisab miktarı malı bulunan Müslümanların kendileri ve bakmakla yükümlü oldukları kişiler için verdikleri sadakadır. Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu, 2026 yılı için fitre miktarını kişi başı en az 240 TL olarak açıklamıştır; aynı tutar oruç tutamayanlar için günlük fidye miktarıdır. Fitrenin bayram namazından önce verilmesi tavsiye edilir. Diyanet, yeni fitre miktarını genellikle her yıl Ramazan'dan önce açıklar; 2027 Ramazan'ında güncel tutarı kontrol edin.
Zekat kimlere verilir?
Kur'an'da (Tevbe Suresi, 60. ayet) zekatın verileceği gruplar fakirler, düşkünler, borçlular, yolda kalanlar ve Allah yolunda olanlar olarak sayılır. Anne, baba, büyükanne, büyükbaba, çocuklar, torunlar ve eşe zekat verilemez; kardeşlere, amca, dayı, hala ve teyzeye verilebilir.
Bu araç bilgilendirme amaçlıdır. Mezhepler arası farklılıklar ve özel durumlar için Diyanet'in ALO 190 hattına veya müftülüklere danışabilirsiniz. Altının has gram karşılığını Altın Hesaplama aracıyla bulabilirsiniz.