Güncelleme: 15 Ekim 2026 · 4 dk okuma
Elinizdeki bileziğin, çeyrek altının veya kolyenin bugün kaç lira ettiğini bilmek; alım satımda ve düğün takılarını değerlendirirken önemlidir. Altının değeri; saf altın fiyatı, ayarı (saflık oranı) ve gramajı ile belirlenir. Bu rehberde bu üç bilgiyi bir araya getirerek altın değerini nasıl hesaplayacağınızı anlatıyoruz.
Temel kavramlar
Gram altın
Piyasada "gram altın" fiyatı genellikle 24 ayar (999 veya 995 saflıkta) 1 gram altının fiyatıdır. Diğer tüm hesaplar bu fiyattan türetilir.
Ayar ve milyem
Ayar, altının saflığını 24 üzerinden ifade eder. Milyem ise aynı saflığı binde olarak gösterir. Türkiye'de en sık karşılaşılan değerler:
| Ayar | Milyem | Saf altın oranı | Yaygın kullanım |
|---|---|---|---|
| 24 ayar | 995–999 | ≈ %99,5–99,9 | Gram ve külçe altın |
| 22 ayar | 916 | ≈ %91,6 | Bilezik, çeyrek, yarım, tam |
| 18 ayar | 750 | %75 | Pırlantalı takılar |
| 14 ayar | 585 | %58,5 | Kolye, yüzük, küpe |
| 8 ayar | 333 | %33,3 | Ekonomik takılar |
Formül
Altın değeri ≈ Gram × (Milyem ÷ 1000) × 24 ayar gram fiyatı
Bu formül altının içerdiği saf altının değerini verir; buna "hurda" veya "has" değeri de denir. Kuyumcunun alış fiyatı genellikle bu değere yakın, satış fiyatı ise işçilik ve kâr payı nedeniyle daha yüksektir.
Örnek 1: 22 ayar bilezik
- Bilezik ağırlığı: 20 gram, ayar: 22 (milyem 916)
- Saf altın miktarı: 20 × 0,916 = 18,32 gram
- 24 ayar gram fiyatı örneğin 4.000 TL ise yaklaşık değer: 18,32 × 4.000 = 73.280 TL
Örnek 2: 14 ayar kolye
- Ağırlık: 8 gram, ayar: 14 (milyem 585)
- Saf altın: 8 × 0,585 = 4,68 gram
- Aynı fiyatla: 4,68 × 4.000 = 18.720 TL
Örneklerdeki 4.000 TL yalnızca hesap yöntemini göstermek içindir. Güncel fiyatla hesaplamak için Altın Hesaplama aracını kullanın.
Çeyrek, yarım, tam ve Cumhuriyet altını
Ziynet altınlar 22 ayardır ve gramajları standarttır. Yaklaşık değerler:
- Çeyrek altın: ≈ 1,75 gram (≈ 1,60 gram saf altın)
- Yarım altın: ≈ 3,50 gram
- Tam altın: ≈ 7,00 gram
- Cumhuriyet (ata) altını: ≈ 7,20 gram
Kuyumcular ziynet altınları genellikle gram üzerinden değil, adet fiyatı üzerinden alıp satar. Adet fiyatı, içindeki saf altın değerine ek olarak basım ve işçilik farkını da yansıtır. "Eski" ve "yeni" basım çeyrekler arasında da fiyat farkı olabilir.
İşçilik ve alış-satış farkı
Takı satın alırken ödediğiniz fiyat; saf altın değeri, işçilik ücreti, kuyumcunun kâr payı ve varsa KDV'den oluşur. İşçilik özellikle ince işlenmiş takılarda yüksek olabilir. Satarken ise işçilik genellikle geri alınmaz; takı çoğu zaman has değerinden veya ona yakın bir fiyattan alınır. Bu yüzden yatırım amacıyla altın alacaksanız işçiliği düşük olan gram altın, külçe veya bilezik gibi ürünler daha avantajlıdır.
Ayarı nasıl anlarım?
- Takının iç yüzeyinde veya kilidinde genellikle "916", "585" veya "22K", "14K" gibi damgalar bulunur.
- Damga okunmuyorsa kuyumcuya ayar ölçümü yaptırabilirsiniz; birçok kuyumcu bunu ücretsiz yapar.
- Faturanızda ayar ve gram bilgisi yazar; altın faturalarınızı saklayın.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Gram altın fiyatı gün içinde sık değişir; hesapları satış anındaki fiyatla yapın.
- Kuyumcuların alış ve satış fiyatları farklıdır; elinizdekini satarken alış fiyatına bakın.
- Taşlı takılarda taşın ağırlığı altın gramajına dahil edilmemelidir.
- Farklı kuyumculardan fiyat almak, özellikle yüksek gramajlı satışlarda önemli fark yaratabilir.
Örnek senaryo: Düğün takılarını değerlendirmek
Düğünde 10 çeyrek, 2 yarım ve 1 adet 20 gramlık 22 ayar bilezik takılmış olsun. Ziynet altınların adet fiyatlarını kuyumcunun güncel alış fiyatından çarparak toplayın. Bileziği ise formülle hesaplayın: 20 × 0,916 = 18,32 gram saf altın; bunu güncel 24 ayar gram alış fiyatıyla çarpın. Böylece takıların toplam yaklaşık değerini bilir ve satış ya da bozdurma öncesinde kuyumcunun teklifini karşılaştırabilirsiniz.
Altını bozdurmak mı, saklamak mı?
Altın uzun vadede enflasyona karşı koruma aracı olarak görülür, ancak fiyatı kısa vadede dalgalanabilir. Takıları bozdurup gram altına çevirmek işçilik kaybı yaratır; bu yüzden ihtiyaç yoksa takıyı olduğu gibi saklamak çoğu zaman daha mantıklıdır. Bankaların altın hesapları ise fiziki saklama derdini ortadan kaldırır ama alış-satış makası ve fiziki teslim koşulları bankadan bankaya değişir. Karar vermeden önce makası ve olası masrafları karşılaştırın; yatırım tavsiyesi için yetkili bir danışmana başvurun.
Unutmayın: Bu rehberdeki hesaplar yalnızca yöntem içindir ve yatırım tavsiyesi değildir. Güncel gram fiyatını araçta görüp kendi gramaj ve ayar bilgilerinizle saniyeler içinde hesaplayabilirsiniz. Altın alım satımında her zaman faturalı işlem yapın ve faturayı saklayın.
Kısa özet
Altının gramını milyem/1000 ile çarparak saf altın miktarını bulun, sonra 24 ayar gram fiyatıyla çarpın. Ziynet altınlar adet fiyatıyla, takılar ise işçilik eklenerek satılır; satarken has değerine yakın fiyat beklenir.
Sıkça sorulan sorular
22 ayar altın nasıl hesaplanır?
Gramı 0,916 ile çarpıp saf altın miktarını bulun, ardından 24 ayar gram altın fiyatıyla çarpın. Örneğin 20 gram 22 ayar bilezik 18,32 gram saf altın içerir.
Çeyrek altın kaç gram?
Çeyrek altın yaklaşık 1,75 gram ağırlığında ve 22 ayardır; içindeki saf altın yaklaşık 1,60 gramdır.
14 ayar altının değeri nasıl bulunur?
Gramı 0,585 ile çarpıp 24 ayar gram fiyatıyla çarpın. 8 gram 14 ayar takı yaklaşık 4,68 gram saf altın içerir.
Takı satarken işçilik geri alınır mı?
Genellikle hayır. Kuyumcular takıyı çoğunlukla içerdiği saf altın değerine yakın bir fiyattan alır.